Curacao, klussen december 2021 – maart 2022

Het is een tijd geleden dat we onze website hebben bijgewerkt, Maar dan nu eindelijk het verhaal wat vorige jaar begon.

Na een nachtje goed geslapen te hebben, gaan we aan de slag met opruimen, droogmaken etc. We moeten wachten totdat we de uitslag van onze Coronatest krijgen voordat we van boord mogen. Rond 16:00 uur hebben we nog niets gehoord. We hebben contact met de GGD en krijgen te horen dat uitslag gelukkig negatief is. Vlak daarna komt Gareth van de Marina langs om ons de uitslag op papier te overhandigen. We mogen weer de kant op.

Curacau Marina
We waren blij met de hulp van Gareth en ook het weerzien met Melissa van kantoor is weer leuk. James, is één van de guards die bij de ingang van de werf zit. Hij komt uit Haïti, is bijzonder vriendelijk en heeft altijd een grote glimlach op zijn gezicht.

Auto huren
Op dit moment is het erg druk op Curaçao vandaar dat het nogal moeilijk is om een autootje te huren. Gelukkig maken we via zeilvrienden contact met Bas Koster, die kleine autootjes verhuurt. Het zijn kleine zeer eenvoudig autootjes, die niet opgaan voor een schoonheidsprijs. Verwacht er dus niet teveel van zeiden onze zeilvrienden, het is wat het is. Het heeft 4 wielen, een stuur en een dak, dit laatste is wel voorzien van gatenkaas, maar ach, je moet wat. In de loop van de week kopen we een dekzeiltje om over het dak te doen wanneer we thuis zijn, om te voorkomen dat het interieur helemaal nat wordt. Het is wat behelpen, maar goed, het autootje rijdt en brengt ons waar we heen willen.

De volgende dag gaan we naar douane en immigratie om het papierwerk af te handelen en boodschappen doen.

Opruimen en droogmaken
Alles onder de vloerdelen gecontroleerd. Er was erg veel nat geworden met als gevolg dat we heel veel weg hebben moeten gooien. Oude potten verf, blikjes met onbekende inhoud etc. etc. Ook geen grote ramp, werd ook wel eens tijd om één en ander uit te zoeken. We krijgen zo ook een beter overzicht van welke klussen ons allemaal te wachten staan.

Medicatie was ook deels nat geworden, ondanks de (officiële) waterdichte bussen. Er was al veel over de datum zodat we dit ook maar eens grondig nagekeken hebben. We maken een nieuwe lijst om de medicatie weer aan te vullen voor na het orkaanseizoen.

Nieuwe plastic bakken in allerlei formaten
We schaffen nieuwe plastic dozen aan in allerlei formaten om alles beter in op te bergen. Zo blijft het droger en kunnen we (hopen we) de spullen beter terug vinden.

Klussen
Voor het vervangen van de ramen hebben we meteen al contact opgenomen met de timmerman Pedro de Aldrey, La Yola Woodworks. Hij heeft zijn bedrijfje op het terrein van de Marina en heeft ons vorige keer (2 jaar geleden) geholpen om de twee kleine ramen in de romp te vervangen. Hij levert goed werk en we zijn uitermate tevreden met de manier waarop hij werkt. Zeker aan te bevelen voor een ieder die een vakman nodig heeft. Voor verdere informatie kun je altijd contact met ons opnemen. Voorlopig heeft Pedro geen tijd, het zal na de feestdagen worden, wat geen probleem is, want we hebben genoeg andere dingen te doen.

Er is veel nat geworden onder de vloer en één van de vloerdelen zal ook vervangen moeten worden.

Dat betekend hout bestellen, op maat laten maken door Pedro en in de beits zetten. We herstellen andere delen (o.a. met epoxy) die door het water nat geworden zijn. We maken nieuwe plankjes in het kastje achter de wc, waardoor de spullen overzichtelijker opgeborgen kunnen worden.

De 2e toilet aan boord is oud en nooit gebruikt door ons. Zonde van de ruimte, dus tijd om deze te verwijderen en alle slangen e,d, Op deze manier creëren we weer iets meer bergruimte. Want je hebt tenslotte nooit genoeg ruimte aan boord!

Twee handgrepen op het dek vervangen, we hebben in 2016 nieuwe laten maken bij een timmerbedrijf. Nooit toe gekomen om deze eerder te bevestigen en nu we toch bezig zijn…….

Zodra Pedro tijd heeft beginnen we aan de twee zijramen in de romp. We hebben platen Lexaan besteld in Nederland en deze op maat laten zagen. De zus van Fred zorgt voor een juiste verzending naar Curaçao. De oude ruiten worden verwijderd en het aluminium frame wordt schoongemaakt en voorzien van aluminium verf. Het houten frame aan de binnenkant is niet meer te gebruiken en wordt opnieuw gemaakt door Pedro. Mijn werk is om alles in de beits te zetten. De ruit wordt geplaats en met speciale kit, die tegen tropisch temperaturen bestand zijn, vast gezet. Het houten frame binnen wordt met enkele schroeven vastgezet. Dat ziet er meteen weer een stuk beter uit!

Voor de grote ruiten aan weerszijde heeft Pedro genoeg materiaal. Dit is een grotere klus, want eerst moeten de oude ruiten verwijderd worden, inclusief alle oude kit, wat een pokken klus is. Wij doen zoveel mogelijk het voorwerk, zodat Pedro het ‘echte’ werk kan doen.

Er moet het nodige hersteld worden aan het houtwerk en dat kost tijd. Het is een lange tijd zeer stoffig in de boot. Het is een langzaam proces, maar uiteindelijk zeker de moeite waard.

Voor deze ruiten hebben we besloten om ook gebruik te maken van Lexaan, wat slagbestendiger is dan voorheen. Ook besluiten we in samenspraak met Pedro om de ruiten te voorzien van schroeven. Voor deze ruiten maakt hij ook gebruik van speciale kit, welke beter bestand is tegen hoge temperaturen. Wanneer de ruiten gemonteerd zijn en alles weer netjes in de verf zit, zijn we heel blij met het resultaat. Geen lekkage meer en het ziet er een stuk mooier uit!

Motor problemen
Dat was nog wel even een dingetje, om uit te zoeken wat het probleem nu eigenlijk was. Uiteindelijk bleek dat er koelvloeistof lekt, waardoor de motor te heet werd. Vooral op een aantal plekken in de pakkingen lekte er koelvloeistof. Gelukkig was er een collega zeiler John in de buurt die de nodige ervaring op motor gebied heeft die ons kon helpen. Met behulp van een flesje Barsleaks, bij Napa gekocht, zijn de lekkages gestopt.

Diverse klusjes
We hebben extra waterpompen, een Whale pomp, met groter vermogen aangeschaft en geïnstalleerd. Het zal ons geen 2e keer overkomen met deze pompen. In de bilge en onder de vloer waar de oude wc heeft gezeten monteren we een van de pompen. Ik voorzie mijn zonnespiegel weer van een nieuw laagje verf.

Verstaging
Gijs Sijbranda, Curacao Rigging, heeft de verstaging gecontroleerd en geconstateerd dat, met uitzondering van 1 verstaging, alles in goede conditie is. Bij deze ene verstaging heeft hij een spanner vervangen. We ontvangen vervolgens een rapport, wat ook weer goed is voor de verzekering.

Mast en kabel marifoon doortrekken

Dit heeft wel wat voeten in aarde gehad, want natuurlijk lukte het ons niet om in één keer de kabel door de mast te trekken. Zodra de draad beneden is, zijn we er nog niet, want dan moet de draad nog van voren naar achteren over het plafond. Ook hier waren wat hobbels, maar uiteindelijk konden we alles weer goed aansluiten.

Lieren schoonmaken

Dit is altijd een vies en vervelend klusje. We hebben wat problemen met het loskrijgen van enkele schroeven en na wat gevloek lukte het toch.

Ketting dinghy, voorzien van slijtvaste hoes

Om deze ketting hadden we voorheen een tuinslang gedaan, maar die is in de loop der tijd en met de tropische hitte, zacht en plakkerig geworden. Nu hebben we een synthetisch slijtvaste hoes gekocht en deze op maat gemaakt. Zo wordt het beschadigen van de dinghy tegengegaan en is de ketting ook soepeler op te bergen. Dit is echt aan te bevelen.

Vuilwatertank in vooronder verwijderd

In het vooronder zat een extra vuilwatertank die niet door ons gebruikt werd. Hoogste tijd om deze te verwijderen. Het levert iets meer ruimte op voor het opbergen van andere dingen. Het verwijderen ging nog niet van een leien dakje. Het was best een ingewikkelde klus, omdat je je kont niet kunt keren in het vooronder. Maar uiteindelijk is het gelukt en kon Fred meteen een aantal dingen herstellen, zoals de trap in het vooronder beter vastzetten. Houten wanden werden met epoxy hersteld en oude restanten verwijderd.

Vloerdeel onder salontafel vervangen

Pedro, de timmerman, zaagde dit vloerdeel op maat waarna ik deze in de beits heb gezet.

Andere dingen doen

Natuurlijk moeten er ook boodschappen gedaan worden en dan ineens zien we een roze olifent. Denk nu niet dat we door al die Happy Hours, met overmatig alcohol gebruik, aan het hallucineren geslagen zijn. Hij stond er echt en hij was knal roze, net als, heel toevallig, mijn bloesje. Zie de foto als bewijs!

Roze Olifant

Feestdagen
We zijn niet echt in de Kerststemming en daarom heb ik ook geen kerstversiering opgehangen dit jaar. Niet alleen vanwege het klussen en de rommel, maar het gevoel is er gewoon even niet. We versieren de boot dit jaar niet, ook omdat de meeste lampjes nat geworden zijn. We doen samen enkele spelletjes en eten uiteraard wel enkele oliebollen. Vanaf januari gaan we er weer hard tegen aan.

Visum voor Amerika
Tot nu toe was het ons niet gelukt om een afspraak te maken bij de Amerikaanse ambassade om een visa te krijgen. Daarom maken we zo ze snel mogelijk een afspraak. Na het invullen van de vragenlijst en het maken van de afspraak online, gaan we ons voorbereiden voor het interview op de ambassade. Er doen zoveel verschillende verhalen de ronde over dit interview, in het bijzonder de vragen die gesteld zouden gaan worden. We zijn op het ergste voorbereid en gaan zonder mobiel naar onze afspraak toe.

We moeten buiten wachten totdat we toestemming krijgen om naar binnen te mogen. Vanaf hier heb je wel een heel mooi uitzicht over de Willemstad.

We komen bij de balie en zodra de beambte hoort dat we per zeilboot naar Amerika (of de Amerikaanse eilanden) willen gaan, is het krijgen van een visum een eitje. Toch fijn dat mensen zo enthousiast kunnen zijn over onze manier van leven. We kunnen het visum de volgende dag al ophalen. Dat ging zeker voorspoediger dan we hadden verwacht.

Zeilvrienden en uit eten
Canadese zeilvrienden, Don and Heather zijn zeilers die een lange tijd onze buren op Bonaire waren en die we nu als overburen in de Marina hebben. Ze hebben hun boot verkocht en zijn deze nu aan het leegruimen. Wat bewaart een mens toch veel. Dankzij deze lieve mensen hebben we heel wat spulletjes erbij, variërend van boeken, gereedschap, stof en heel veel tips hebben we ook gekregen. Met hun hebben we regelmatig HH gedaan en zijn lekker uit eten geweest. Een van de keren aten we bij restaurant ‘De Visserij’.

Dit is een zeer populair visrestaurant met uitzicht op zee. Heerlijk gegeten en veel plezier gehad. Ook Café Old Dutch is één van onze favoriete plekken. We zullen Don en Heather missen, maar wellicht zien we ze ooit weer terug.

Pieter en Inge van de ’Baerne’ komen we ook weer tegen, zij liggen met hun boot in het Spaanse water. De vorige keer hebben we met regelmaat Happy Hour samen gedaan. Altijd gezellig om elkaar weer te zien.

Ook komen we weer Jeroen en Karin tegen van de White Pearl. Deze zeilers hebben we al een paar keer ontmoet tijdens de 6 jaar dat we onderweg zijn.

Oda en Onno hebben we ook in Bonaire ontmoet en nu hier weer. Zo zie je maar weer, iedereen kom je wel weer tegen in de Carieb. We hebben hun geholpen met een stel reserve zeillatten die we nog hadden en nooit gebruikt zijn door ons.

We leren John en Annelies van de Frantzeska wat beter kennen. John heeft ons o.a. met de motor geholpen. We wisselen verhalen en tips uit, altijd handig de ideeën van anderen.

14 jaar samen
Op 14 maart gaan we lekker met z’n tweetjes uit eten om te vieren dat we alweer 14 jaar samen zijn. We eten bij Rozendaels, daar hebben we al eerder gegeten en dat beviel ons goed. Deze keer liep het allemaal wat anders. We zaten nog maar net toen er een enorme regenbui los barste.

We vluchten even naar binnen toe. Er was geen plaats, maar onder het afdakje wachten we de bui af. Toen het wat droger werd hebben we alsnog onze maaltijd kunnen nuttigen. Aan een dessert kwamen we helaas niet toe omdat het opnieuw begon te regenen. Er waren zoveel mensen die naar binnen vluchten dat de manager de mensen eigenlijk gewoon weg stuurde. Bizar zoals deze man reageerde. Had ons gewoon een parapluutje gegeven……..

Terug naar Bonaire
Begin maart 2022 zijn we eindelijk weer zover dat we kunnen vertrekken naar Bonaire. We klaren uit bij de douane, leveren de auto in bij Bas en nemen weer afscheid van bevriende zeilers.

Om even los te komen van al het geklus, zeilen we eerst naar Klein Curaçao om daar een nachtje aan een mooring te liggen. Wat is het toch een prachtig eilandje. De rust die er heerst zodra de toer bootjes weer vertrokken zijn naar Curaçao. We liggen helemaal alleen aan een mooring voor het eiland.

Zelfs Kit is uitermate tevreden met deze rust na al die maanden van stof en herrie. Hoewel hij wel wat vrolijker mag kijken.

Onze voormalige buren in Bonaire, van de Maruva, hebben we gevraagd of zij een fender aan een mooring willen doen voor ons. Gelukkig is het mooringveld nog niet vol in deze tijd en weldra liggen we weer aan onze ‘eigen’ vertrouwde mooring. Voorlopig zullen we bij Bonaire blijven, zeker het hele orkaanseizoen (juni-december).

Bonaire, Even terug in de tijd 3

September t/m november 2021

Klusjes
We hebben in de afgelopen twee jaar een aantal klusjes gedaan en ook wat nieuwe aankopen voor de boot. Zo hebben we onze oude dinghy vervangen, omdat we het plakken van de lekkages een beetje zat waren. De nieuwe dinghy is iets groter en heeft een aluminium bodem die aan de binnenkant vlak is, dat scheelt weer een paar verzwikte enkels. We zijn er heel blij mee, want het is uiteindelijk toch ons vervoermiddel tussen de boot en de kant!

De schermen van ons navigatiesysteem (Nexus) waren niet helemaal leesbaar meer doordat er vocht bij was gekomen en de windmeter (die boven in de mast zit) werkte ook niet meer. Aangezien Nexus onderdelen niet meer leverbaar zijn hebben we voor het merk NASA, type Clipper, gekozen. Tijdelijk hebben we een windvaan gemonteerd op de mast en na ontvangst van het nieuwe navigatiesysteem, hebben we de elektronische windmeter gemonteerd. Het monteren van de schermen verliep redelijk soepel, maar het doortrekken van een nieuwe draad van boven in de mast naar beneden ging wat minder soepel. Dit had nogal wat voeten in aarde want bij één van de eerste pogingen brak de draad waarmee we het snoer doortrokken en bleef het restant in de mast zitten. Na verschillende pogingen met een visdraad en wat lood aan het einde van de draad is het toch eindelijk gelukt en kwam ook het restant visdraad mee naar buiten onderaan de mast. Daarna moest de draad nog bij de mast naar binnen toe en helemaal naar achteren door getrokken worden, over het plafond van de salon, naar de kuip toe. Dit ging gelukkig een stuk voorspoediger. Het afstellen lukte ook goed en alles werkte weer naar behoren.

Af en toe laten we de motor een half uurtje draaien om wat extra stroom te creeren op erg bewolkte dagen. Daarnaast is het ook goed om te weten of alles nog wel naar behoren werkt. De motorolie is gecontroleerd en bijgevuld, zo ook de keerkoppeling olie gecontroleerd en bijgevuld.

Helaas is de watermaker al maanden niet meer in gebruik. Daarom halen we om de twee weken water aan de kant met jerrycans. Vanuit de dinghy pompen we het water uit de jerrycans rechtstreek naar de tank toe met een losse pomp. We hebben 4 jerrycans van 20 liter (kg) die we 2x vullen en dat scheelt Fred een hoop gesjouw op deze manier. We hopen dat we in Sint Maarten wellicht iemand kunnen vinden die ons met de watermaker kan helpen. Wordt vervolgd.

Ook de naaimachine heeft weer wat overuren gedraaid. Ik ben erg blij dat we deze aangeschaft hebben voor onze reis. Het is weliswaar een eenvoudige Bernina naaimachine, maar deze verricht zeer goed werk en gaat door vele lagen stof en pvc heen. Enkele horretjes voor de luiken (tegen de muggen) moesten vervangen worden. Ook voor onze toegang hebben we een systeem gemaakt met een hor, zodat Kit (onze kat) gemakkelijk in en uit zou kunnen en wij toch geen last van muggen zouden hebben. In 2013 hebben we zelf een nieuwe bimini gemaakt. In de afgelopen jaren heb ik een aantal plekken extra moeten versterken en nu lieten enkele naden los. Na zoveel jaren aan de zon onderhevig geweest te zijn, lieten de naden los. Het was de hoogste tijd om alle naden weer even opnieuw te naaien. We denken er over om een harde/vaste bimini te maken, maar voordat we zover zijn moet deze bimini nog een tijdje mee kunnen.
De ruiten van de buiskap waren, door al het Sahara zand wat hier rond waait, bruin en mat geworden. Je kon er met geen mogelijkheid meer met goed fatsoen door heen kijken. We hebben deze ruiten vervangen en ook maar meteen van stof (Sunbrella) afdekschermen gemaakt. Deze zitten vast met klittenband en kunnen snel en eenvoudig verwijderd worden. Dat scheelt slijtage van de ruit en ze worden niet of nauwelijks meer vuil. Eén van de lieren moest nodig schoon gemaakt worden, want ze werkten niet meer naar behoren. Het is niet één van de leukste klusjes, maar moet toch af en toe gebeuren. We maken gebruik van een spuitbus die ze in garage gebruiken om remmen schoon te maken. Dit werkt bijzonder goed en snel. Kortom: uit elkaar gehaald, schoongemaakt, opnieuw ingevet, geolied en weer in elkaar gezet. Ze lopen weer als gesmeerd!

Vaccinaties
In maart 2020 kregen we allebei onze vaccinaties. Deze maand (november 2021) werd er gestart met de Booster-vaccinatie. Gelukkig heb ik meteen een afspraak kunnen regelen en stonden we om 9:00 uur in de rij. Een van onze zeilende (tevens Land Lubber) Wendy, werkte op de locatie en gaf ons beide de vaccinatie. Nu hopen we voorlopig goed beschermd te zijn tegen het Corona-virus en eventuele varianten. Het maakt het reizen in ieder geval een stuk gemakkelijker.

IND perikelen
Na een jaar moesten onze Sedulas weer verlengd worden en begon het hele ritueel weer opnieuw. Het was weer een heel gedoe met veel papierwerk, geduld en een hoop ergernis van onze kant. Heb ik altijd gedacht dat Nederland zo bureaucratisch is en dan kom je hier in de Carieb, waarvan je denkt dat alles zo relaxed is, blijkt het hier nog vele malen erger te zijn. Ons geduld wordt aardig op de proef gesteld, maar we leren er steeds beter mee omgaan. Mijn nieuwe Sedula is nu voor 5 jaar geldig en die van Fred weer voor 1 jaar. Verschil moet er zijn niet waar! Voorlopig ben ik er in ieder geval mee klaar, maar Fred zal over een aantal maanden, wanneer we weer terug zijn bij Bonaire, wederom de papierenmolen in moeten.

Dat brengt me meteen op het volgende onderwerp.

We gaan weer zeilen!
Door alle perikelen rondom het Corona virus hebben we ruim 2 jaar (sinds november 2019) niet gezeild. We lagen aan een mooring bij Bonaire en hebben daardoor nog niet zoveel gezien van de Carieb. Nu we gevaccineerd zijn en de meeste eilanden weer wat meer toegankelijk zijn geworden, kunnen we weer reizen. Het is fijn om weer op pad te kunnen en andere plekken te ontdekken. Het orkaanseizoen (juni-november) is voorbij en nu is het de bedoeling om in de eerste week van december te vertrekken. Uiteraard zijn we afhankelijk van het weer, dus een exacte datum is nog niet bekend. De komende maanden zullen we als eerste naar Sint Maarten zeilen en dan langzaam afzakken naar beneden langs de andere eilanden. Ergens eind april of begin mei 2022 zullen we weer terug komen bij Bonaire, onze thuishaven, om daar het volgende orkaanseizoen af te wachten. Het is veel te lang geleden dat we echt gezeild hebben en we hebben er enorm veel zin in!

Voordat we uberhaupt kunnen vertrekken legen we de reserve jerrycans met diesel in de tank. Varen naar de haven toe (dat is dan meteen even een proefvaartje of de motor nog goed loopt) betalen de mooring kosten, vullen de jerrycans en de tank met verse diesel en wordt ook de watertank voor de laatste keer bijgevuld. We bergen zoveel mogelijk losse dingen netjes op en maken de boot vaarklaar voor vertrek. De dag voor vertrek halen we de laatste verse boodschappen en worden onze fietsen thuis gestald bij een bevriende Bonairiaan. We brengen een bezoek aan de douane om ons uit te klaren en halen de laatste weersverwachtingen binnen. Voor elke langere zeiltrip bereiden 2-3 maaltijden voor, zo ook deze keer. Dan zijn we bijna klaar voor ons vertrek. Nog even genieten van een laatste mooie zonsondergang bij Bonaire en een beetje relaxen. Niet te laat naar bed, want morgen beginnen we weer aan nieuwe avonturen!

Bonaire, Even terug in de tijd 2

Naar Nederland

Vanwege Kit, onze kat, gaan we nooit samen naar Nederland. Het zal wel weer even wennen zijn voor Fred om helemaal alleen op de boot te zijn. In augustus ben ik voor 21 dagen naar Nederland geweest, het was alweer 2 jaar geleden. Voor mijn vertrek zocht ik mijn schoenen op en kwam al gauw tot de ontdekking dat de zolen uit elkaar vielen. Door de warmte waren deze gewoon verpulverd. Ook mijn spijkerbroek kon ik helaas niet meer aan, een nadeel van het goede leven op Bonaire. Maar goed ik moest dus nog even op de valreep op zoek naar nieuwe dichte schoenen en een spijkerbroek. In Nederland kocht ik weer een paar goede schoenen van ECCO, daar doe ik normaal gesproken jaren mee. Ook de nodige extra papieren moesten in orde zijn, zoals gezondheidsformulier, vaccinatie bewijs etc. In het vliegtuig moet je voortdurend een masker op hebben, dat is behoorlijk vervelend want de trip duurt ongeveer 10 uur. Ik had een ruime zitplaats en omdat ik alleen reisde was de zitplaats naast mij vrij.

We naderen Nederland en wanneer ik naar buiten kijk uit het vliegtuig valt me op dat alles zo groen is. Ik zal wel weer even aan de temperatuur moeten wennen vrees ik. Eenmaal op Schiphol geland, moest ik vervolgens nog uren wachten op mijn koffers. Als verklaring werd gegeven dat er te weinig grondpersoneel beschikbaar was. Samen met mijn medepassagiers wachten we (on)geduldig op de koffers. Er waren te weinig zitplaatsen, i.v.m. de Covid maatregelen. Hoewel er veel mensen zich totaal niet aan de regels hielden en toch op veel plekken dicht op elkaar gingen zitten. Ik probeerde een beetje afstand te houden. Helaas konden we nergens iets te drinken krijgen, wat wel een beetje afzien was. We kregen wel een bosje tulpen als welkom in Nederland! Ik had liever een flesje water gehad. Wat meteen weer opvalt is dat het zo druk is, iedereen heeft haast en weinig aandacht heeft voor een ander. Hier op Bonaire zeggen we iedereen gedag, maar dat is in Nederland echt niet het geval. Eigenlijk mis ik Nederland helemaal niet meer, met uitzondering van mijn familie en vrienden natuurlijk. Ik had een klein autootje gehuurd zodat ik zelfstandig kon gaan en komen. Het was weer even wennen, want ik had al 2 jaar geen auto meer gereden. Maar het is net als fietsen, dat verleer je niet. De vorige keer was het mij te druk geweest om van hot naar her te reizen, dus deze keer heb ik het dan ook iets anders aangepakt. Ik wilde de meeste tijd bij mijn kinderen door te brengen.

Mijn oudste zoon Steven was pas verhuisd van Amsterdam naar Amersfoort en nu kon ik eindelijk hun nieuwe woning bekijken. Samen met hem en mijn kleindochter hebben we heel veel leuke dingen gedaan. We zijn naar musea geweest, de dierentuin, een kasteel bezocht, naar de bioscoop, het kattencafe en door Amersfoort gewandeld. Het was bijzonder fijn om bij ze te zijn.

Ook een paar dagen bij mijn jongste zoon Vincent in Amsterdam geweest en daar kwam ik helemaal bij van alle activiteiten. We hebben lekker eten besteld en samen tijd doorgebracht.

Het weekendje bij mijn schoonzusje en zwager in Den Haag was super gezellig en het was leuk om mijn nichtje en neefje weer eens te zien. Lekker op pad geweest met mijn schoonzusje Ingrid, gezellig winkelen en naar het strand van Scheveningen, waar we in het zonnetje aan de wijn zaten. Erg fijn om elkaar weer even te kunnen knuffelen. Dat heb ik toch wel gemist! Foto: 10 Verder ben ik nog langs een aantal hele goede vrienden geweest, die ik ook alweer meer dan 40 jaar ken. Tussendoor nog enkele boodschapjes gedaan. Het laatste weekend was ik bij één van mijn beste vriendinnen Anneke (die ik al bijna 30 jaar ken) en haar man Ad. Traditie getrouw gingen Anneke en ik uit eten bij “De Griek”, iets wat we voor mijn vertrek met vaste regelmaat deden. In dit weekend verzamelde ik alle aangekochte en bestelde artikelen en werd er weer een extra koffer gevuld om mee terug te nemen naar de boot.

Natuurlijk heb ik lang niet met iedereen kunnen afspreken en gelukkig begrepen de meeste vrienden dit ook wel. De tijd in Nederland was

Bonaire, Even terug in de tijd 1

Tot en met juli 2021

De tijd gaat snel wanneer je in het ‘Paradijs’ woont. Er zijn alweer enige maanden verstreken sinds ons laatste blog en dus de hoogste tijd voor een nieuw blog.

Vincent op bezoek
In oktober 2020 kwam mijn jongste zoon op bezoek. In eerste instantie zou hij 3 weken blijven, maar door de Corona perikelen werd zijn terugvlucht afgelast en heeft hij zijn bezoek met meer dan een week verlengd. Vincent was nog geen twee dagen op het eiland toen de Corona maatregelenstrenger werden, waardoor we behoorlijk beperkt werden in onze vrijheid. De restaurants gingen dicht, dus voorlopig niet uit eten en helaas ook geen Happy Hour voorlopig. Wel konden we gebruikmaken van ‘Take Away’. Helaas ging ook het Nationale park dicht, daar konden we dus ook niet heen. Als alternatief huurden we voor een aantal dagen een auto en maakten een rondrit over het eiland, waardoor Vincent toch een indruk kreeg van Bonaire. We reden over hobbelige ‘Offroad’ weggetjes waarvan we geen idee hadden waar we uit zouden komen, wat op zich redelijk spannend was. Bonaire is een snorkel en duikeiland en daar heeft Vincent gretig gebruik van gemaakt. Een bevriend zeiler, die tevens duikinstructeur is, ging samen met Vincent en Fred duiken. Voorafgaande kreeg Vincent enkele basisinstructies en deden ze een aantal proefduiken. Dat ging super goed, Vincent bleek een natuur talent te zijn. Vervolgens zijn ze een aantal keren gaan duiken met zijn 3-tjes. Ook hebben we elke dag wel even gezwommen en gesnorkeld, want er zijn genoeg vissen in de buurt van de boot te bewonderen. Na een aantal weken gingen de restaurants weer open en konden we weer gezellig uit eten en genieten van de gezellige Happy Hours.

Vincent is een bekwaam schaker en speciaal voor hem werd er een simultaan wedstrijd georganiseerd bij restaurant ‘El Mundo’, één van onze favoriete restaurants.

Het was de tweede keer, sinds ons vertrek, dat Vincent langere tijd aan boord was. Het was erg fijn om zoveel tijd samen door te brengen. Wat ons betreft zeker voor herhaling vatbaar!

Ontspanning
We volgen jaarlijks de Formule-1 races, waar we dan ook zijn. De trainingen en kwalificaties kijken we meestal gewoon aan boord op onze eigen tv, maar voor de echte race (die op zondag gehouden wordt), gaan we naar restaurant ‘El Mundo’. In de afgelopen twee jaar hebben we daar een aantal gelijkgestemden ontmoet. De meeste zijn Nederlandse ‘land Lubbers’ (geen zeilers maar mensen die op het land wonen). Als Nederlander zijn we natuurlijk fan van Max Verstappen en dat is ook wel te merken. De sfeer zit er altijd goed in en de mensen zijn zeer enthousiast. Met vaste regelmaat kun je het gejuich al op afstand waarnemen. De wedstrijden zijn vaak vroeg in de ochtend (vanwege tijdsverschil) en dan nemen we daar ook een lekker ontbijtje.

Uiteraard kunnen we ook lekker helemaal niets doen en wat is het dan lekker om lui in een opblaasband, glaasje erbij te relaxen!

Domino spelen
In de Carieb wordt een heel ander soort domino spel gespeeld dan we gewend waren van huis uit. Dit spel heet: ‘Mexican Train Domino’ en wordt gespeeld met stenen met tot 12 cijfers. In Trinidad hadden we al kennis gemaakt met dit spel en daarna zelf ook een spel aangeschaft. Voor de zeilers (meestal Amerikanen en Canadezen) is dit een gezellige bezigheid op de zondagen. Doordat vele zeilers vast zaten op Bonaire gaf ons dat mooie de gelegenheid om deze zeilers beter te leren kennen. Natuurlijk zijn er ook anderen nationaliteiten die meespelen, zoals oa uit Puerto Rico. We spelen voor ons plezier, maar dat betekend nog niet dat we niet fanatiek zijn! Het zijn altijd hele gezellig zondagmiddagen. Door één van de zeilers is een vlag gemaakt die rouleert als je wint. Deze vlag heeft al een aantal keren op de ‘Pegasus’ gewapperd! Na afloop van het spel doen we samen nog een borrel en gaan soms met een aantal uit eten. Dit geeft een ieder ook de mogelijkheid om ons (Nederlanders met onze aparte gewoontes) een beetje beter te leren kennen. Zo komt de directheid en openheid van Nederlanders ter sprake en werden onze (voor)oordelen (die we toch allemaal wel hebben) over o.a. Amerikanen wat afgevlakt of juist versterkt. Wanneer je langere tijd ergens voor anker of aan een mooring ligt, zie je toch vaak gebeuren dat zeilers met dezelfde nationaliteiten bij elkaar ‘klitten’. Daarom zijn dit soort bijeenkomsten des te leuker. 

Inspanning
Om de dag doen we met onze, op Bonaire gekochte fietsen, boodschappen. Maken af en toe een rondje op de fiets, zwemmen en snorkelen we. Als groepsactiviteit ‘Noodelen’ we (in zee met een drijver) met enkele andere zeilers vlakbij onze boot. Dit proberen we 2x per week te doen. Fred maakt gemiddeld 1x per week een duik samen met andere zeilers en/of land Lubbers. Intussen heeft hij al ruim 70 duiken gemaakt bij Bonaire en is nu een officieel ‘Advanced Open Water Diver’.

Reversals
Dit jaar viel het reuze mee met de reversals, we hebben er maar een paar gehad. Sommige wat heftiger dan de andere. Vaak ziet het er vanaf de kant veel indrukwekkender uit dan wat wij ervaren. Dit jaar brak er maar één lijn, dus we gaan vooruit. Tijdens een reversal komt de wind niet meer vanaf het land maar juist vanaf de zee, dat maakt dat er hogere golven ontstaan. Het is veelal het gevolg van een orkanen die ontstaan bij Kaapverdië richting de Caribbean trekt.

De Pegasus duikt onder

Uit eten, HH en feestjes
In het begin dat we bij Bonaire waren deden we eigenlijk wel erg vaak Happy Hour, wat een enigszins uit de hand liep. Niet alleen qua kosten, maar ook wat het alcohol gebruik, dat met de dag meer werd. Zijn niet alle zeilers een beetje alcoholist? Je zou het bijna gaan denken. De laatste maanden beperken we het tot 1 a 2x per week, meestal in combinatie met de zondagmiddag Domino-spelen. Uiteraard gaan we af en toe gezellig uit eten met vrienden die we hier op het eilanden hebben leren kennen.

Uiteraard zijn we op onze beide verjaardagen uit eten geweest. Dit jaar is Fred 65 jaar geworden en dat moest gevierd worden en daarom hielden een borrel bij ons favoriete restaurant ‘El Mundo’. Er kwamen zowel zeilers als land Lubbers, wat erg gezellig was.

Kijk hem stralen!

Heleboel kaartjes

Lekker eten!

Rondritjes met een auto en op de fiets
Van een bevriende Bonairiaan mogen de auto lenen en maken, voor de afwisseling  af en toe een rondritje over het eiland. We zijn opnieuw naar het Donkey Sanctuary toe geweest om mijn 1e adoptie ezeltje te bezoeken. Nu we deze keer met de auto waren, konden we gelijk over het hele terrein rijden. Er worden ongeveer 700 ezels opgevangen en een deel staat in de wei en de overige in het zorg gedeelte. Dat zijn voornamelijk gewonde, oude en pas geboren ezels.

Zo nieuwsgierig

 

Gekke bekken

We zijn nog een keertje naar het National Park geweest en hebben we in een baai aan zee lekker gepicknickt.

Met de fiets gaan we meestal niet zover, want de wegen zijn niet echt jofel om te fietsen. Maar het is weleens lekker om een eindje te fietsen en dan ergens aan zee te lunchen.

Rustig strandje

Kijk hem zitten….

Dagje zus en zo
Tijdens het regenseizoen komt de regen soms met bakken de lucht uit.

Wasjes moeten er ook gedaan worden en dan hangt de kuip vol met kleding. Ik hang zoveel mogelijk kleding op hangertjes en haal de waslijn door het hangertje zodat deze er niet af kan vallen. Als knijpers gebruik ik het liefste plastic knijpers en voor de kleding die ik direct op de lijn hang, gebruik ik sluitingen voor zakjes. Dit werkt perfect en je kleding beschadigd niet!

Zeilers
We hebben bij Bonaire de nodige nieuwe zeilers leren kennen, maar zien ook weer een aantal bekende zeilers van voorgaande jaren terug. Dit is altijd een vrolijk weerzien waar de alcohol rijkelijk vloeit en de nodige verhalen weer uitgewisseld worden. Er ontstaan soms binnen zeer korte tijd hechte vriendschappen en dan is het toch altijd weer moeilijk om afscheid te nemen van elkaar. We hebben in de afgelopen 5 jaar wel een beetje geleerd dat dit het lot van het zeilers bestaan is, het voortdurend afscheid moeten nemen!  Maar ondanks dat zijn we blij met deze ontmoetingen en genieten van deze vaak bijzondere vriendschappen. Via WhatsApp houden we veelal contact, want je weet tenslotte nooit wanneer je elkaar weer ergens zult treffen.

Vrijwilligerswerk
In de afgelopen 2 jaar wilden we heel graag iets doen voor de bevolking van Bonaire. Bij toeval kwam ik een bericht tegen dat er vrijwilligers gevraagd werden voor de Mediabus. Dit is een bibliotheek bus die door de weeks langs alle basisscholen rijdt en op zaterdag op de parkeerplaats bij de supermarkt van der Tweel (AH) staat. Dit leek me wel iets en ik melde mij aan voor de zaterdagen. Zo leerde ik een aantal andere vrijwilligers kennen en ook degene die altijd met de bus rijdt.

Fred is wiskunde bijles gaan geven aan de dochter van Verio, de baas van restaurant ‘El Mundo’. Nu was het al jaren geleden dat hij les heeft gegeven in wiskunde, maar dit was geen enkele probleem voor hem. Fred vindt het erg leuk om haar te helpen wiskunde beter te begrijpen. Blijkbaar is haar eigen leraar niet zo goed in staat om het uit te leggen. Gelukkig heeft  Fred héél veel geduld!

Kapper
Soms is het tijd voor iets anders en daarom besloot ik om maar weer eens vlechtjes in mijn haren te laten doen. Dit heb ik een paar jaar geleden ook in Gambia gedaan. Hoe ouder hoe gekker zeggen ze toch? Ik koos voor donker haar afgewisseld met blauwe vlechtjes. Dat was weer eens iets anders. In Nederland keken ze mij soms wel wat vreemd aan, maar daar trok ik me niets van aan. Ik nam zelfs wat extra blauwe haren mee naar Nederland, zodat ik ook een paar vlechtjes in mijn kleindochter Bobby’s haar kon maken. Vier weken lang heb ik mijn haren alleen met water gespoeld en niet kunnen wassen. Toen begon het toch wel wat te jeuken en was het tijd om de vlechten er weer uit te halen. Hier ben ik ruim een halve dag mee bezig geweest!

Het is even wennen

 

Pluizenbolle hoofd

Adoptie
Mijn liefde voor ezeltjes heeft er voor gezorgd dat ik de verleiding, om nog een ezeltje (mijn 2e) te adopteren, niet kon weerstaan. In juni 2021 adopteerde ik een heel jong ezeltje genaamd ‘Zola’. Eigenlijk was dit een adoptie voor mijn kleindochter Bobby. De oorkonde van de adoptie en foto nam ik voor haar mee toen ik in augustus naar Nederland ging. Mijn bijdrage zorgt weer voor een jaar verzorging van deze twee ezeltjes. Mijn 1e ezeltje ‘Rayo’ heb ik nu alweer voor het 2e jaar.

Zo lief !

Adoptie certificaat

Mijn Rayo

Gezondheid
Van ons tweeën ben ik altijd wel degene die iets mankeert. Hadden mijn ouders mij maar wat beter in elkaar gezet! In april kreeg ik steeds vaker last van druk op de borst, waarvan ik zelf dacht dat ik misschien weer een longontsteking had (iets wat ik al vaker heb gehad). Toch maar even naar de huisarts voor controle. Deze dacht meer richting hart en vond het ernstig genoeg om mij direct door te sturen naar de 1e hulp.  En daar lag ik ineens in mijn eentje op de EHBO. De huisarts heeft Fred gebeld en op de hoogte gebracht dat ik allerlei onderzoeken zou krijgen om een problemen met mijn hart uit te sluiten. Dit zou wel even wat tijd in beslag nemen. Bloed werd afgenomen, zuurstofgehalte gemeten, hartfilmpjes gemaakt, alle toeters en bellen. Toch een fijn gevoel dat alles even gecontroleerd werd, kan nooit kwaad toch! Het personeel van het ziekenhuis was uitermate vriendelijk en zeer deskundig. Ik kreeg medicatie mee om de druk op de borst wat te verminderen en na een week moest ik voor controle komen bij de cardioloog. Om een lang verhaal iets in te korten, met mijn hart was niets mis. Gelukkig maar!

Toeters en bellen

Foutje bij het prikken

Samen met mijn huisarts hebben we alle problemen besproken en afspraken gemaakt bij diverse specialisten. Zo ook bij een de KNO-arts voor mijn bijholtes, daar ik nog steeds moeite heb met onderwater zwemmen omdat mijn holtes vaak dicht zitten. Na het maken van de nodige foto’s was de conclusie van de arts dat mijn holtes erg nauw zijn en dat dit is wat het is en dat hier weinig aan te doen valt. Accepteren dat het zo is en als onder water wil zwemmen dan adviseerde hij om van te voren een pilletje (Desloratadine) te nemen. Maar wel goed om te weten dat alles verder oké is, tenminste medische gezien, over het geestelijke gedeelte zullen we het hier maar niet hebben. Je moet tenslotte een beetje anders dan ‘normaal’ zijn om het leven te leiden wat wij doen niet waar!

Bezoek aan de dermatoloog gebracht voor controle moedervlekken. Een aantal jaren geleden had ik een Melanoom (huidkanker), een onrustige moedervlek die ze hebben verwijderd. Sindsdien laat ik om de zoveel tijd een controle uitvoeren.

Last van mijn rug blijf ik houden wat te wijten valt aan slijtage van de onderste ruggenwervels. Na het maken van een MRI blijkt dat het kraakbeen gehalveerd is dat maakt dat ik vaak pijn heb in mijn rug. Ook hier is weinig aan te doen, behalve mijn rug sterker maken door meer buikspieroefeningen te doen, af te vallen en te blijven bewegen. Gelukkig doet Fred altijd al het zware (til) werk en verder zal ik goed moeten opletten met het maken van verkeerde bewegingen.

Zo, medisch gezien ben ik dus dit jaar weer helemaal door de molen geweest, wat nooit kwaad kan op deze leeftijd!

5 jaar onderweg

9 mei 2021

Vandaag is het precies 5 jaar geleden dat we de trossen los gooiden in de haven van Scheveningen en uitgezwaaid werden door Ingrid en Freek (zus en zwager van Fred). Twee dagen ervoor hebben we afscheid genomen van onze dierbare familie en vrienden tijdens een samenzijn in de haven van Scheveningen. Een afscheid vol met wisselende emoties. De spanning voor ons vertrek uit Nederland, het afscheid van onze kinderen en kleindochter (die pas 6 maanden was), van vrienden die je een lange tijd niet zal zien. De laatste gesprekjes, herinneringen delen en de vele leuke, grappige en nuttige cadeautjes. We hielden ons groot en genoten van ieders aanwezigheid. Tot het moment dat mijn kinderen mij hun afscheidscadeau gaven, dat was het moment dat ik mijn tranen niet meer kon bedwingen. Ze hadden prachtige foto’s laten maken. Deze zijn ingelijst en hebben een mooie plaats aan boord gekregen. Ja, afscheid nemen was (is) moeilijk.

9 mei 2016, vertrek uit Scheveningen

Er zijn tegenwoordig gelukkig verschillende manieren om contact te houden met elkaar, maar toch mis ik af en toe die knuffel en armen om me heen. Mijn kleindochter zien opgroeien op afstand is en blijft ook bijzonder. Voor haar ben ik “Oma Boot” die samen met Fred de wereld rond zeilt.

In de afgelopen vijf jaar ben ik drie keer terug geweest naar Nederland om familie en vrienden te bezoeken. Het gevoel was elke keer heel dubbel. Het is ontzettend fijn om de familie en vrienden weer even terug te zien. Mijn kinderen, kleindochter en schoonfamilie weer even te kunnen knuffelen. Uit eten met mijn beide zoons, de momentjes met mijn kleindochter, genieten van de kookkunsten van Ingrid, mijn ‘sussie’ Mila weer te zien en lekker over ‘vroeger’ praten, samenzijn met mijn goede vrienden Erik en Jeanette (waar ik me altijd meteen weer thuis voel), te lunchen en bij te praten met mijn vriend Johan en nog vele andere dierbare momenten. Samen met Anneke mijn goede vriendin, die ik inmiddels ook alweer bijna 30 jaar ken, ouderwets koffie drinken en gezellig bij de Griek uit eten!  Dat zijn de momenten die ik in mijn hart sluit tot de volgende keer.

Tegelijkertijd besef ik ook goed wat ik niet mis aan Nederland. De drukte, chaos in het verkeer, de mensen die je voorbij lopen al starende op hun mobiel. Dan heb ik het nog niet eens over het temperatuurverschil met waar we nu vertoeven. Nee, de nattigheid en de kou mis ik zeker niet!

Het valt op dat de mensen veel meer met zichzelf bezig zijn in Nederland en weinig oog hebben voor anderen. Elkaar groeten doen ze al helemaal niet, wat een verschil met hoe wij tegenwoordig leven. Bonaire een klein eiland, te vergelijken met een dorp en daar is het heel gewoon om elkaar te begroeten. We zijn hier nu al bijna 1 ½ jaar en je leert de mensen een beetje kennen en zij ons. Bonaire is echt onze nieuwe ‘thuis haven’ geworden.

LOVE

We hebben de afgelopen 5 jaar de nodige ervaring op gedaan op zeilgebied, zijn sterker geworden en zijn nog beter op elkaar ingespeeld. Hoewel we de laatste tijd niet veel gezeild hebben bevalt dit leven ons prima. De vrijheid die we hebben (dan heb ik het niet over de Corona die dit enigszins beperkt), om andere landen te bezoeken, te genieten van natuur en andere culturen. Lokale mensen te ontmoeten en kennis te maken met vele andere zeilers uit verschillende landen. We zijn veel bewuster geworden, kijken anders tegen dingen aan dan voorheen en verplaatsen ons meer in de mensen om ons heen. Doordat we langer op Bonaire zijn hebben we ons meer verdiept in hoe het leven voor de lokale bevolking is. Niet alles is hier zo zelfsprekend, we zien de grote verschillen met Nederland. Het is een mooi leer proces voor ons.

Ja, dit leven gaat ons goed af. We genieten van elkaar en van onze omgeving en hopen dit nog lang te kunnen blijven doen. Op naar de volgende 5 jaar!

Want zeg nu zelf……. dit uitzicht wil toch iedereen!

Bonaire, Meer dan een jaar bij Bonaire

Het was eind november 2019 dat we bij Bonaire aankwamen en dat is nu alweer meer dan één jaar geleden. Wat hebben we zoal gedaan in deze periode?

Gezondheid
Mijn klachten, wat mijn voorhoofdholtes betreft, bleven bestaan en dat is dan ook de reden dat we in februari 2020 besloten om nog niet richting Jamaica te vertrekken. De zorg is hier goed en dat weten we niet van Jamaica. In dezelfde tijd gaat de wereld op slot en kunnen we sowieso nergens meer heen. Duiken zit er dus nog steeds niet in voor mij en of het ooit weer kan, dat zien we nog wel. Gezien de situatie met Covid leek het ons beter om bij Bonaire te blijven. Helaas houdt dit wel in dat we er een heel zeilseizoen ‘verloren’ gaat. Van juni tot en met december is het orkaanseizoen en dan kunnen we toch niet weg.

Duiken, snorkelen en het onderwaterleven
Fred heeft vele duiken met Alejandro gemaakt en ook zijn PADI Advanced Open Water gehaald. Hij heeft echt de smaak te pakken. Vanaf juli 2020 maakt Fred wekelijks een duik met Rob, een Nederlandse zeiler die ook in het mooringveld ligt met zijn boot. Tijdens deze onderwatertripjes maakt hij zoveel mogelijk foto’s en filmpjes.


Smooth Trunkfish

Koraal
Om voldoende te bewegen, snorkelen en zwemmen we bijna elke dag wel even. Wat zijn we blij met deze mooie plek en genieten volop van onze eigen ‘huisvissen’. Na meer dan één jaar zijn de vissen aan onze zwem- en duikgewoontes gewend geraakt. Zodra we in het water springen, komt ons eigen ‘French Angel Fish’ stelletje al naar ons toe gezwommen en zwemmen met ons mee.
French Angel Fish
Of zou dat komen omdat we af en toe wat lekkers voor ze hebben? We weten natuurlijk wel dat het eigenlijk helemaal niet goed is, maar leuk is het wel wanneer ze gewoon uit je hand eten. Niet alleen deze twee vissen, maar ook een heleboel grijze ‘Surgeon Fish’ en de gestreepte ‘Sergeant Major’ vissen zwemmen rondjes om en met ons mee.
‘Huis vissen’
Wanneer we richting de buren zwemmen, komt het brutale buurjongetje (zoals we hem genoemd hebben) van het ‘French Angel Fish’ stelletje die daar rondzwemmen, met grote snelheid op ons af gezwommen. Dit visje is echt brutaal en duikt onder je door om vlak voor je gezicht ineens op te poppen. Pa en moe zijn wat terughoudender, want onze ‘eigen’ Angel Fishes jagen ze gewoon weg. Zijn zij nu onze ‘huisvissen’ of zijn wij hun ‘watermensen’? Wie zal het zeggen!

 

Wanneer de vissen ineens alle kanten zwemmen, betekend het over het algemeen dat er een ‘Tarpon’ in de buurt is. Met vaste regelmaat zien we 2 of 3 van deze grote vissen in een soort van vertraging voorbij zwemmen.
Tarpons kunnen maar liefst tweeënhalve meter lang worden en naast de indrukwekkende afmetingen vallen de vissen ook op door hun zilveren kleur. Ze kunnen nogal indrukwekkend zijn en wij houden net zoveel afstand van hun als zij van ons.
 Tarpon
Af en toe zien we de ‘gevlekte adelaarsrog’ (Spotted Eagle Ray). Deze rog komt voor op niet al te grote afstand van de kust in de tropische delen van alle oceanen. Het leefgebied bevindt zich vooral boven riffen en in baaien.
Het is prachtig dier die zich heel elegant door het water beweegt. Zijn staart kan wel 2 meter lang zijn.
 Spotted Eagle Ray
Daarnaast hebben we ook een hele grote Octopus gezien. We hebben hem een tijd kunnen observeren en zagen hem voortdurend van kleur wisselen om zich te camoufleren. Wat een bijzondere ervaring! Jammer dat we op dit moment net geen camera bij ons hadden. Helaas hebben we de octopus niet meer terug gezien.

 

Eén van de hoogte punten blijft toch wel het zeepaardje Eén van de dieren die bij de meeste mensen enorm tot de verbeelding spreekt. We hebben zeepaardjes in twee verschillende kleuren gezien, licht en donker. De kop van het zeepaardje lijkt op die van een paard en het is het de enige vissoort in de wereld die zich verticaal door het water voortbeweegt.
Daarnaast kunnen zeepaardjes, evenals kameleons, hun ogen apart van elkaar bewegen. Het is overigens erg moeilijk om ze te vinden, dus we hebben geluk gehad. Op Bonaire staan de zeepaardjes niet veel op het menu van roofvissen. De visjes hebben namelijk zowel een inwendig als een uitwendig skelet, waardoor ze doorgaans veel te taai zijn voor predatoren.
Zeepaardje
In beweging
We moeten natuurlijk wel in beweging blijven nu we niet weg kunnen, vandaar dat we zoveel mogelijk zwemmen, snorkelen en duiken. Onder de zeilers is er een groep die 3x per week samen komen bij één van de boten om te ‘noodling’. Dit houdt in dat we allerlei oefeningen in het water doen met behulp van een lange ronde drijver.
Het is een ooit begonnen met een zeilster die fysiotherapeute was en vond dat ze te weinig beweging kreeg. Tegenwoordig wordt er, verspreid over het Caribische gebied, bij verschillende eilanden genoodeld. Er is meestal één zeiler die aanwijzingen geeft die de rest dan opvolgt. De grote van de groep varieert tussen de 25 en 6 personen. Naast het bezig zijn is het ook een leuke sociale bezigheid. Mensen uit verschillende landen die bijeenkomen die tijdens de oefeningen allerlei ervaringen en ideeën uitwisselen. Fred heb ik nog niet (zal ook nooit gebeuren vrees ik) zover gekregen om mee te gaan, maar ik probeer minimaal 2 van de 3x per week te noodelen.
Fanatieke Noodelers!
Daarnaast hebben we, omdat we toch langer bij Bonaire blijven, een stel goede fietsen gekocht. Het zijn stevige stadsfietsen met goede banden, want dat heb je op deze wegen wel nodig. Tijdens één van onze fietstochten vonden we, bij een restaurant, een stel plastic kratten staan langs de kant van de weg. Die zijn super handig voor op de bagagedrager! Na de eigenaar gesproken te hebben, mochten we ze meenemen. Met wat tiewraps hebben we ze achterop vastgemaakt en zo hebben we een prima bak voor de boodschappen. Voordat we deze fietsen kochten, leenden we weleens een vouwfietsje van andere zeilers, maar deze fietsen zijn steviger en fijner om mee te fietsen. Lopen is niet echt mijn ding en zo krijgen we toch wat meer beweging en komen nog eens ergens.
Kwallen
Rondom Bonaire komen diverse soorten kwallen voor en tijdens het zwemmen, komen we soms in aanraking met kleine kwallen. Ze zijn klein, hebben slierten met zwarte stippen en een steek kan behoorlijk irritant zijn. Persoonlijk heb ik het idee dat ze mij altijd moeten hebben. De ene keer is het gevolg erger dan de andere keer. Ze komen het meeste voor zo’n 10 dagen na volle maan en dan slaan we (ook het noodelen) maar een dagje over.
Zo erg hebben we het gelukkig nog niet gehad
In de avonduren komen de kwallenparen vaak dicht bij de kust en dan is gaan zwemmen niet aan te raden. Een week na volle maan is de periode voor paring van ‘Tamoya Ohboya’ (kubus of Box Jellyfish) is een doorschijnende ‘ballon/kubus’ die zijwaarts zwemt. De steek is zeer pijnlijk en kan gevaarlijk zijn.
Box Jellyfish
De ‘Spot-winged Comb Jellyfish’ zijn ovaalvormige kubuskwallen met zwarte stippen en gestreepte ‘kammen’ waarmee ze zichzelf voortstuwen. Deze kwallen steken niet en geven licht in het donker als er iets beweegt. Voor duikers een heel aantrekkelijk iets om waar te nemen.

‘Spot-winged Comb Jellyfish

Dan heb je ook nog het ‘Portugees oorlogsschip’, waarvan het lijf ongeveer 25 cm is, maar de dunne vangarmen tot wel 70 meter kunnen zijn. Deze kwal wil je al helemaal niet tegen komen, want een steek van deze kwal kan hele nare (soms permanente) gevolgen hebben.

Portugees oorlogsschip

 

Thuishaven/land
Doordat in maart 2020 wel duidelijk werd dat we voorlopig niet weg zouden kunnen naar de andere eilanden, zijn we na gaan denken over wat nu te doen. We hebben het naar onze zin bij Bonaire en zien het wel zitten om Bonaire als ‘thuishaven’ te zien. Vanuit hier kunnen we de komende jaren tijdens het zeilseizoen de andere eilanden bezoeken en tijdens het orkaanseizoen veilig bij Bonaire vertoeven.
Na wat uitzoekwerk hakken we de knoop door en gaan voor er voor om inwoner van Bonaire te worden. We schrijven ons dan ook uit in Nederland. Dit hele proces gaat echter niet over één nacht ijs en brengt de nodige perikelen met zich mee. Niet alleen moet je een heleboel papierwerk regelen, maar ook afspraken maken met de IND (Immigratiedienst). Van andere zeilers horen we al de nodige de verschillende verhalen. Blijkbaar verzinnen ze terplekke dat je nog een formuliertje mist en dat kost je dan weer een hoop extra tijd. Bij de aanvraag krijg je in je paspoort een papier waarop staat tot wanneer je mag blijven. De kosten voor deze aanvraag zijn $ 129,00.
Normaal gesproken mag je een half jaar blijven en dan een half jaar wegblijven. Maar nu met de Covid zijn de regels iets versoepeld. In april 2020 doen we de aanvraag, een antwoord van de IND kan wel 4 maanden duren.  Vervolgens is het maanden stil, totdat Fred in oktober 2020 een bericht krijgt dat hij bij de IND langs moest komen om zijn beschikking op te halen. Tijdens dit gesprek krijgt hij echter te horen dat zijn aanvraag is afgewezen met als reden dat hij niet de intentie had om bij Bonaire te blijven. Zij baseerden dit op het feit dat we, op moment van binnenkomst in november 2019, aangegeven hadden dat we in maart 2020 naar Jamaica zouden gaan. Je bent namelijk verplicht bij binnenkomst om aan de douane aan te geven wanneer je vertrekt en wat je volgende bestemming zal zijn. Wisten wij veel dat er een Corona-virus kwam en dat we nergens naar toe konden? Er werd geen enkel moment getwijfeld aan dat er iets veranderd zou kunnen zijn aan onze situatie. Beetje simpel zijn ze hier wel.
Aangezien ik nog steeds niets vernomen had, vroeg ik tijdens dit gesprek, in oktober, hoe het dan met mijn aanvraag gesteld was. Die bleek al in juni goed gekeurd te zijn en hiervan zou ik bericht hebben moeten krijgen. Echter heb ik deze nooit via de post ontvangen van de IND. Ik kreeg terplekke een kopie waarop stond dat het voor onbeperkte tijd (5 jaar) toegekend was. We waren met stomheid geslagen, ik wel Fred niet. We leven op dezelfde boot en zijn verder in alles gelijk. Je krijgt echt even het gevoel dat ze zomaar wat doen. Rare wereld.
Uiteraard gaat Fred in bezwaar eind oktober. In december moeten we op afspraak komen bij een meneer de Graaf van het IND voor het resultaat van dit bezwaar. Daar krijgen we te horen dat Fred voor één jaar mag blijven. Tevens deelde deze meneer mij dood leuk mede dat mijn goedkeuring ingetrokken werd en omgezet werd naar één jaar! Nu vraag ik je? Het wordt steeds gekker! Als reden gaf hij op dat wij op dezelfde boot wonen en dat ze het gelijk willen trekken. Belachelijk gedoe, waar we het niet mee eens zijn, maar we laten het maar zo.Maar dan zijn we er nog niet, want dan moeten we ons nog inschrijven bij Burgerzaken (gemeente) van Bonaire.
Ook hiervoor heb je weer een belachelijk aantal papieren nodig. Officieel zelfs allemaal originele papieren, maar gelukkig kunnen we met vele kopieën af. Het kost wel enige moeite om alles te regelen (geboortebewijs, huwelijkse staat etc.), want ook de Nederlandse bureaucratie werkt niet echt mee. Begin december 2020 is het dan zover en ben ik ingeschreven op Bonaire. De kosten zijn slechts $ 8,00, niet de moeite. Ik ontvang mijn Sedula (het officieel identiteitsbewijs van Bonaire) en ben hierbij tevens uitgeschreven in Nederland. Vanaf dat moment kan ik mij Bonairiaanse noemen. Fred doet er iets langer over maar, maar begin januari 2021 is het zover en is hij ook officieel een Bonairiaan.
In januari krijg ik een telefoontje met het dringende verzoek om meteen naar Burgerzaken te komen om mijn Sedula om te ruilen voor een andere. Totaal verbaasd ga ik naar Burgerzaken en krijg te horen dat ze van de IND gehoord hebben dat mijn toewijzing van onbeperkt ingetrokken is en om gezet naar één jaar. De ene keer communiceren ze wel met elkaar en de andere keer totaal niet. Maar goed, ik kreeg dus een nieuwe Sedula voor maar één jaar en hoefde hier niets extra’s voor te betalen.

De laatste stap in dit hele proces is ons in te schrijven bij de zorgverzekering op Bonaire (ZVK). Deze gezondheidszorg is voor alle inwoners gratis! Dit gaat een stuk soepeler. Gewoon je Sedula laten zien, formulier invullen en klaar is Kees! Het is zeker een voordeel van hier wonen ten aanzien van Nederland, het scheelt ons honderden euro’s aan premie’s per maand. Tot nu toe zijn we uitermate tevreden over de medische zorg op Bonaire. Doordat ik een nieuwe Sedula had gekregen moest ik ook weer langs het kantoor van de ZVK.

Mocht iemand zich nog afvragen waar wij onze tijd aan besteden, dat weet je dat nu! Bezigheidstherapie voor 60+.

Bonaire, Corona 2020 en 2021

Het heeft veel te lang geduurd, maar hier dan eindelijk weer eens een blogje van ons. Helaas geen vrolijk onderwerp, maar toch een deel van onze reis.

En toen was er het Corona-virus
In december 2019 werd in de Chinese miljoenenstad Wuhan een cluster van symptomen van een “longontsteking van onbekende oorsprong” waargenomen. In januari 2019 werd het virus voor het eerst geïdentificeerd en in de maanden daarna raakten wereldwijd miljoenen mensen besmet, van wie meer dan 1 miljoen patiënten overleden aan de gevolgen van het virus. Sinds 11 maart 2020 wordt de uitbraak van COVID-19 erkend als een pandemie door de WHO (World Health Organisation). Het maatschappelijke leven in een aanzienlijk deel van de wereld kwam grotendeels tot stilstand.

Wereldwijd
De wereld staat op zijn kop en niemand weet echt wat te doen. Elk land neemt zijn eigen beslissingen en veiligheidsmaatregelen. Daarnaast reageert de bevolking per land weer totaal verschillend op de gevolgen van deze pandemie en de opgelegde maatregelen. Delen van de wereldbevolking stromen over van empathie terwijl bij de andere helft van de bevolking de achterdocht groeit. Wantrouwen in de mensheid neemt drastisch toe, haat en liefde hebben nog nooit zo dicht bij elkaar geleefd. De beelden stromen binnen via Internet. Facebook wordt overspoeld met hartverscheurende video’s van ziekenhuizen die overvol zijn en waar medisch personeel keuzes moeten maken wie wel of niet behandeld kan worden. Mijn respect voor al het personeel in de gezondheidszorg groeit met de dag. Persoonlijke verhalen van mensen die getroffen zijn door het virus en wat dit gedaan heeft met hun leven. Voorstanders en tegenstanders die elkaar te lijf gaan, slachtoffers met in trieste verhalen en complottheorieën. De wereld lijkt gek geworden te zijn en wij zien het in Bonaire met lede ogen aan.

Dan zijn er nog de vele bedrijven en individuen die deze hele gebeurtenis volledig uitbuiten om er zelf een stuk rijker van te worden. De mondkapjes industrie groeit en bloeit weelderig zullen we maar zeggen. Producten die eigenlijk gratis zouden moeten zijn en toegankelijk voor iedereen worden nu voor bizarre bedragen verkocht.
De economie heeft een gigantische klap gehad, bedrijven gaan failliet vanwege de Lockdowns. Maar ook het sociale leven is totaal veranderd. Er mag en kan niet meer gezoend, geknuffeld of omarmd worden. Geen feestjes of samenscholingen, men moet thuis blijven. Eenzaamheid slaat toe, men kan nergens meer heen. Het contact vindt voornamelijk plaats via sociale media. Zoom en Whatsapp draaien overuren. Bedrijven gaan dicht en werknemers werken thuis, scholen zijn gesloten en leerlingen krijgen les via video calls. De verveling slaat toe, want hoe breng je je tijd nu door? Ouders worden gek van hun kinderen. Toch brengt deze tijd creativiteit met zich mee, want uit pure verveling worden er allerlei You tube en TikTok filmpjes gemaakt. Het aantal vloggers is enorm gestegen doordat men aan huis gekluisterd is. De nodige puzzels worden over het net verspreid en men is zeer creatief geworden met Photoshop.

Ook heerst er een ware opruimwoede in menig huishoudens wereldwijd. Daarnaast slaat de eenzaamheid toe. Ouderen krijgen geen bezoek meer, mensen die met moeite hebben met sociale contact zijn nu bijna geheel van de wereld afgesloten. Is de wereld er hierdoor leuker op geworden? Persoonlijk denk ik van niet, we maken ons ernstige zorgen hoe dit verder zal verlopen.

Bonaire
Ook wij zijn niet verstoken zijn van het nieuws in de wereld. Bonaire heeft maar 21.000 inwoners en deed er alles aan om zich te beschermen tegen het binnenkomen van dit virus. Cruiseboten werden geweerd, wat de vele lokale mensen en ook wij, totaal niet erg vinden. De gewone toeristen die per vliegtuig binnen komen, leveren meer op voor de toeristenindustrie waarvan het merendeel van Bonaire afhankelijk is. Bonaire ging dicht om zich te beschermen tegen het binnenkomen van virus. Al hoewel in de eerste maanden het er op leek dat Bonaire in een veilige bubbel zat, stak het virus ook hier de kop op. In het begin was het nog maar één geval, maar in de loop der maanden steeg dit aantal tot ver over de 100. Toen het eerste dodelijke slachtoffer viel, een huisarts van Bonaire, zijn ze hier toch wel erg van geschrokken. Tijd om alles nog meer aan te scherpen. We krijgen beelden te zien van Curacao, waar de rellen uitgebroken zijn en er veel geweld op straat is. Gelukkig valt het op Bonaire wel mee.
Helaas zijn er altijd individuen die zich niet aan de regels houden en ondanks alle maatregelen zich nergens van aantrekken.

Vooral de toeristen die per vliegtuig binnen kwamen worden argwanend bekeken door een deel van de bevolking. Heel tegenstrijdig, want hun inkomen komt veelal uit het toerisme. Daarnaast houden zelfs een aantal lokale mensen zich niet aan de regels en geven toch feestjes en BBQ’s op het strand. Tegenwoordig treden ze hier tegen strenger op, er wordt meer gecontroleerd. De middenstand heeft een grote klap gehad vanwege het feit dat ze weken dicht waren en later maar een beperkt aantal mensen mogen ontvangen en tot 22:00 uur open mochten zijn. Tijdens de hele periode dat er geen of heel weinig vliegtuigen binnenkwamen, hadden de bedrijven ook geen of weinig inkomsten. Men leeft van de toeristen op dit eiland. De armoede stijgt, de voedselbank draait overuren om iedereen in nood te voorzien van toch een goede maaltijd. Gelukkig zien we dat vele goede initiatieven zijn, dat geeft de mens weer moed. De supermarkten konden niet goed bevoorraad worden, waardoor er een tekort aan een aantal producten ontstond. Gezellig uit eten gaan kon een hele tijd niet meer en muziek optreden, zoals voorheen bij b.v.  Little Havana werden niet meer mogelijk. We missen het, er is veel minder leven in Kralendijk. Er is een periode geweest dat alles weer gewoon open was, maar wel met beperkingen van o.a. het aantal personen. Wij gaan minder vaak naar de kant, gaan af en toe uit eten of doen ergens Happy Hour, maar lang niet zo vaak als voor heen.
Begin maart van 2021 nam het aantal gevallen van Corona zo sterk toe dat er weer besloten werd om alles dicht te doen. Uiteraard blijven de noodzakelijke bedrijven open, maar restaurants e.d. gingen dicht en zijn alleen open voor take away. De laatste paar weken is het aantal zo snel gestegen dat er op dit moment zelfs 2 keer zo veel Covid gevallen zijn dan bij de laatste piek.
We blijven zoveel mogelijk op de boot en gaan alleen naar de kant om boodschappen te doen. Het is stil in de straten van Bonaire………
Laatste stand van zaken, 15 maart 2021

 

Zeilers op Bonaire
Vanwege de Corona konden de meeste boten niet vertrekken vanaf Bonaire en bleven de mooring allemaal bezet.
Sommige bleven maanden bij Bonaire, net als wij, andere vertrokken zodra dit mocht. Wij als zeilers zorgen tenminste nog een beetje voor inkomen door het doen van boodschappen etc. Hoewel niet elke bewoner van Bonaire dit zo ziet, want je bent tenslotte toch een buitenstaander.
Helaas zijn er onder de zeilers ook een aantal bij die lak hebben aan alle regels. Zo vertrok een zeilster, die bij een eiland vertoefde waar een totale lockdown was, stiekem richting Bonaire. Niet alleen kwam ze met een zielig verhaal binnen, waar de douane intrapte, maar hield zij zich vervolgens ook nog eens niet aan de haar opgelegde quarantaine regels. De lokale bevolking was hier zeer verontwaardigd over en dit voorval zetten de zeilers community in een kwaad daglicht, terwijl er vele zeilers waren die dit onacceptabel gedrag vonden. Hoe dom en asociaal kun je zijn, door je niet aan deze regels te houden?! Het gaat om de gezondheid van de bevolking van Bonaire en zijn gasten, zoals wij.Na meer dan één jaar aan een mooring te liggen, ken je wel de meeste zeilers wel. Naast een aantal Nederlandse boten lagen er o.a. Canadezen, Amerikanen, Engelsen, Duitsers, Fransen, Zwitsers, Zweden, Denen, Portoricianen. Hoewel de zeilers met dezelfde nationaliteit toch meer naar elkaar trekken, hebben we toch met vele zeilers een leuk contact. We hebben maanden lang gezellig contact gehad met Heather en Don, onze Canadese buren, waar mee we regelmatig een borrel deden bij Divers Diner of Karel’s. Koen en Yvonne van Heavy Metal hebben ook een paar maanden naast ons gelegen en dat waren heel gezellige buurtjes. Net voor de laatste golf van Covid, zijn er een aantal boten vertrokken en zag het mooringveld er een stuk leger uit. Maar nu zijn er alweer zoveel boten binnengekomen dat het weer vol is. De mogelijkheden om naar andere eilanden te gaan zijn beperkt, waardoor er toch veel zeilers besloten hebben om hier te blijven.


Humor onder zeilers

 

Wij tijdens de Corona
We zijn in november 2019 aangekomen op Bonaire, in de veronderstelling dat we ergens in maart 2020 zouden vertrekken naar Cuba en Jamaica. Dat werd het dus niet doordat vele eilanden op slot gingen.
In het begin rond maart 2020 ben ik vrijwillig 5 weken in quarantaine gebleven op de boot. Dit uit voorzorg vanwege mijn slechte weerstand. Fred deed de boodschappen. Af en toe kwamen er zeilers op de koffie of om een borrel te drinken, maar die bleven in hun dinghy zitten op gepaste afstand. Wat ik vooral gemist heb tijdens die weken is het contact en de beweging. Vervelen doen we ons niet zo gauw, dus dat was geen probleem.
Toen alles weer een beetje gestabiliseerd was kon ik ook weer van boord. We houden nog steeds wel afstand en zijn voorzichtig met grotere groepen mensen. Maar wanneer we uit eten of drinken gaan, dan doen we dit ook om de middenstand een beetje te steunen. Nu de cijfers weer dramatisch stijgen, houden we zeker afstand.
Even genoeg over Covid.
Lieve familie, vrienden en alle bekenden.

 

Bonaire, Duiken en gezondheid

Januari en Februari 2020
Een aantal jaren geleden hebben we proeflessen gehad van vrienden, hierdoor kregen we meer interesse voor het duiken. Het is er echter niet van gekomen om eerder te leren duiken, maar nu we bij Bonaire zijn, waar het water super helder is en de onderwaterwereld prachtig is, willen we graag onze duikbrevet halen. De meeste duikscholen geven een cursus van drie dagen om je PADI ‘ Open Water’ te behalen, maar wij geven de voorkeur aan om wat meer aandacht te krijgen en deze cursus niet zo gehaast te doen. We gaan daarom op zoek naar iemand die ons privéles kan geven. We maken kennis met Alejandro Gutiérrez, die op zijn boot woont in de Bonaire Nautico Marina (ofwel het dinghy-dock voor de zeilers die aan een mooring liggen). Alejandro is afkomstig uit Colombia en woont al ruim 10 jaar op Bonaire. Hij is niet alleen duikinstructeur, maar ook een professionele onderwaterfotograaf en onderzoeker van grotten. Voor meer informatie verwijzen we naar zijn website:
https://go-diving-bonaire.com/

Tijdens ons eerste gesprek hebben we meteen een goede klik en leggen uit wat we graag willen. De eerste les bestaat uit een korte mondelinge uitleg en daarna krijgen we onze duikuitrusting om. Het valt behoorlijk tegen om, met die zware duikfles op je rug, naar de rand van de steiger te lopen en het water in te springen. In ondiep water legt hij nog één en ander uit en neemt ons dan (aan de hand) mee naar dieper water voor een eerste kennismakingsduik. We zwemmen tot een meter of twaalf langs het rif en maken kennis met de onderwaterwereld van Bonaire. Wat een fantastische ervaring! We voelen ons zo vrij als een vis in het water. Hier gaan we zeker mee door!

We spreken af wanneer en hoe vaak we zullen gaan duiken en de theorie zullen doen. We krijgen een heleboel informatie tijdens de gesprekken en nemen thuis samen de theorie door. Er zijn verschillende manieren om het water in te komen en uiteindelijk bevalt één manier ons het beste. Duikfles aan opgeblazen vest in het water laten vallen, zelf het water in springen en daar het vest aan doen. Het is even een handigheidje maar zo hoef je niet met zware uitrustig te sjouwen.

Maar na een aantal duiklessen word ik (Caroline) verkouden en zit mijn neus ineens helemaal dicht. Ook mijn voorhoofdholtes lijken verstopt te raken en ondanks het gebruik van neusspray blijft de boel helemaal verstopt. Dan lijkt het even wat beter te gaan en hebben we weer een duikles. Maar zodra ik dieper dan drie meter ga, lijkt mijn hoofd te ontploffen. Nee, dit gaat het niet worden en ik stop er mee voor die dag. Fred en Alejandro duiken dan verder samen.

Na een week is het nog niet over en worden de klachten steeds erger en heviger. Mijn hele gezicht doet pijn en ik heb elke dag zware hoofdpijn. Dat wordt dus een bezoek aan een huisarts.
Om een lang verhaal kort te houden even een samenvatting. Ik ben hiermee een aantal weken zoet geweest. Verschillende bezoeken naar een huisarts, die me neussprays, antibiotica en uiteindelijk prednison voorschreef. Dit alles leverde niet het gewenste resultaat op en werd ik uiteindelijk toch maar doorgestuurd naar een KNO-arts. Deze arts komt van Curacao en vliegt één keer per week in om spreekuur te houden. Er werden foto’s gemaakt en een MRI-scan omdat de medicatie nog steeds niet het gewenste effect had. Mijn voorhoofdholtes zaten volledig dicht en de KNO-arts schreef een langere prednisonkuur voor. Eindelijk had dit wat meer effect en ging ik me na weken weer wat beter voelen. Duiken zit er voorlopig voor mij niet in, eerst maar eens goed beter worden.
Na zoveel kuren heeft mijn weerstand een fikse deuk op gelopen en heb ik besloten om pas weer verder te gaan met duiken als mijn conditie weer een stuk beter is. Fred is ondertussen wel door gegaan en heeft zelfs de smaak zo goed te pakken dat hij inmiddels zijn PADI voor ‘Advanced Open Water’ heeft gehaald. We zijn uitermate tevreden met de manier waarop Alejandro ons beiden heeft begeleidt met het duiken.

Mijn tijd komt nog wel, voorlopig zijn we toch nog bij Bonaire.

Bonaire, 2e toer over het eiland

10 januari 2020
Vandaag maken we een rondje langs de zuidkant van Bonaire. We vertrekken vanuit Kralendijk richting het zuidoosten naar Lac Bay.Lac Bay
Is een 8 km2 grote ondiepe lagune aan de zuidoostkant van Bonaire waar er een constante aanlandig wind is. De azuurblauw gekleurde binnen baai wordt aan de noordelijke kant omzoomd door een uniek mangrove bos en aan de oostkant afgesloten door een koraaldam, wat de lagune scheid van de Caribische Zee. Ruim 3.000 jaar geleden woonden er indianen, de eerste bewoners van Bonaire, zij ontdekten dat Lac Bay vol zat met voedzame rif vissen, zeeschildpadden en zeeslakken.

 

Terwijl we even een stop maken, laten we de natuur op ons in werken. Het hele gebied valt onder het Bonaire National Marine Park en is dus beschermd. Niet alleen de flamingo’s zijn beschermd, maar ook vele andere dieren en planten. Ook de prachtige ‘kroonslakschelp’ is beschermd en het is verboden om deze mee te nemen. Deze prachtige grote kroonslak (Strombus gigas) wordt op Bonaire ‘conch of karkó’ genoemd. De zeeslak leeft in een prachtige, hoornvormige schelp met een roze binnenkant. Lang geleden (toen deze schelp nog niet beschermd was) heeft mijn vader deze schelp voor mij meegenomen van Aruba en is nu in het bezit van mijn jongste zoon Vincent.
We rijden verder richting Sorobon over een niet al te beste zanderige, rotsachtige weg. Zoals op vele plekken op Bonaire worden bedrijven aangegeven door middel van houten borden. Bij een splitsing staat een verzameling aan houten reclameborden, al dan niet in half vergane staat.

Sorobon beach

Ligt aan de zuidkant van Lac Bay en is één van de mooiste stranden van Bonaire. Het hagelwitte poederzand gaat over in het azuurblauwe ondiepe water van Lac Bay. Een waar paradijs voor surfers. Het lijkt of de tijd hier stilstaat en je waant je in Hippie tijden. We drinken koffie bij de bar van het resort met uitzicht op het water en surfers. Er staat aardig wat wind en dat is dan ook één van de redenen dat dit een populaire surfplek is. Zodra de koffie op tafel staat, worden we ‘belaagd’ door kleine vogeltjes die blijkbaar gek zijn op suiker. Ik klem een open suikerzakje onder mijn mobiel, zodat deze niet van tafel waait en al gauw knabbelen de kleine vogeltjes ze aan onze suikerzakjes.
Willems vuurtoren
We vervolgen onze weg richting het zuiden, waar de Willemstoren vuurtoren staat.
Een paar eeuwen maakte piraten, rovers en bandieten op zee de dienst uit en het was bij tijd en wijle zeer gevaarlijk. Soms hadden de Bonairianen ‘geluk’ en verging er een schip met waardevolle lading voor de kust van het koraaleiland. In 1825 verging er een Amerikaans schip vlak voor de kust en de lading spoelde aan op Bonaire. De bewoners konden dagenlang kazen, meel, tabak, vlees en zelf een piano van het strand plukken. In 1838 werd de eerste vuurtoren gebouwd, de 21 meter hoge Willemstoren, vernoemd naar Koning Willem I der Nederlanden. Naast de Willemstoren vuurtoren staat het huis van de vuurtorenwachter. Doordat de vuurtoren tegenwoordig volledig automatisch wordt aangestuurd via een satellietsysteem, is er geen noodzaak meer voor de vuurtorenwachter. Het vuurtorenwachtershuis is dan ook vervallen tot een ruïne.
 
Zoutmeren/Saliñas
Dan rijden we langs de zoutmeren en de eindeloze uitgestrekte zoutvlaktes in diverse roze tinten met aan de horizon de hoge witte zoutbergen. Van zoutpannen wordt gesproken als het een kunstmatig meer betreft. Er vindt op Bonaire al meer dan 400 jaar zoutwinning plaats. Zout wordt al duizenden jaren door de mensheid gebruikt als ideale conserveringsmiddel voor vlees. Door middel van het zouten (pekelen) van vlees, wordt er water onttrokken aan het vlees, waardoor de houdbaarheidsdatum aanzienlijk verlengd wordt. Deze techniek wordt tegenwoordig nog steeds toegepast.In de 19de eeuw werd door zwarte slaven uit Afrika meer dan 50.000 ton zout uit de zoutpannen van Bonaire geschraapt. Dit was bijzonder zwaar werk en de slaven moesten, onder erbarmelijke omstandigheden, met houwelen, schoppen en kruiwagens het zout uit de zoutpannen hakken. Een groot deel van de slaven werd blind door de weerkaatsing van de bovengenoemde zon op de zoutkristallen. Daarnaast stonden de slaven hele dag met hun blote voeten en handen te werken in de bijtende zout bassins. Het zout werd vervolgens in manden gedaan, op het hoofd van de slaven geplaatst en naar de kleine sloepen gebracht die voor de kust lagen te wachten. De sloepen vervoerden het zout naar de grote zoutschepen die uit de kust lagen. Deze zoutschepen kwamen van Curaçao en voeren, nadat je afgeladen waren met zout, weer terug naar Nederland.

Obelisken
Deze zoutschepen moesten natuurlijk precies weten waar ze voor anker moesten gaan voor de zuidkust van Bonaire. Daarvoor zijn er in 1837 door de Hollanders vier bakens (maritieme obelisken) opgericht; een rode, blauwe, witte en een oranje obelisk (kleuren van de Nederlandse vlag en van het koningshuis). De stenen obelisken zijn naaldvormig en meer dan 10 meter hoog!
Voor de logistiek werden de zoutpannen in het zuiden van Bonaire door de West-Indische Compagnie (WIC) in vier zones verdeeld: de rode pan, de blauwe pan (Saliña Abou), de witte pan (Kabayé) en de oranje pan. Bij de rode pan stond een roodgekleurde naaldvormige obelisk en een hoge vlaggenmast. Hier werd een rode, blauwe, witte of oranje vlag gehesen. Zo wisten de schippers precies bij welke zoutpan ze het zout moesten ophalen; bij de rode pan, de blauwe pan, de witte pan of de oranje pan. De vorm van de maritieme bakens op Bonaire zijn uniek in de wereld.

Slavernij
De slavenhandel uit de 17de eeuw die opgezet werd door de Hollanders, Engelsen, Fransen en Portugezen, vormt een zwarte bladzijde uit de wereldgeschiedenis. Zwarte Afrikanen werden vanuit Afrika naar het Caribische gebied verscheept en daar verhandeld om tewerk gesteld te worden in o.a. de zoutpannen. In totaal vervoerden Hollandse schepen een half miljoen slaven van de westkust van Afrika naar de koloniën in de ‘West’. In 1863 werd de slavernij in de Nederlandse kolonies volledig afgeschaft (de Emancipatieregeling). Vanaf dat moment werden er op Bonaire 758 slaven in vrijheid gesteld.
Op het moment dat er geen slaven meer ingezet konden worden op Bonaire was het voor de WIC niet meer rendabel om de zoutpannen en plantages op het koraaleiland operationeel te houden. Op Curaçao waren de slaven particulier bezit, maar op Bonaire waren de meeste slaven eigendom van de staat. Dit was een groot verschil. De slaven op Bonaire waren hierdoor veel vrijer dan de slaven op Curaçao.
 
Slavenhuisjes
De koraalstenen slavenhuisjes werden in 1850 gebouwd (13 jaar voordat de slavernij op Bonaire werd afgeschaft). Voor die tijd sliepen de slaven in de buitenlucht of in kleine houten hutjes. Op twee plaatsen langs het zoutmeren zijn verschillend gekleurde slavenhuisjes te zien.
Bij de witte zoutpan staan de witte slavenhuisjes en bij de rode zoutpan staan de okergele slavenhuisjes.
De kleine tweepersoonshuisjes (nauwelijks anderhalve meter hoog) hebben geen ramen en bezitten kleine deurtjes waarbij je je nu amper kunt voorstellen dat daar twee volwassen mannen in konden slapen. Soms sliepen er zelfs zes slaven in één huisje!

Bijna niet te geloven zo klein…
Cultureel erfgoed
De slavenhutjes zijn recent door de Stichting Nationale Parken Nederlandse Antillen (Stinapa) grondig gerestaureerd en in hun oorspronkelijke staat hersteld. Er staan informatieborden bij de locatie waarop de geschiedenis van de zoutwinning op Bonaire wordt uitgelegd. Op deze manier proberen de Bonairiaanse autoriteiten deze belangrijke monumenten voor de komende generaties te behouden.Het verhaal van de slavernij (de geschiedenis) mag en moet naar mijn mening verteld worden. Dit is wat gebeurd is en wat we er ook van denken is een heel ander verhaal.

De zee
De kustlijn is nergens het zelfde en de uitzichten blijven facineren.

Ezels
Onderweg komen we weer een aantal ezeltjes tegen. Natuurlijk kan ik het niet laten om deze even te aaien. Ezels zijn sinds de 17e eeuw vaste bewoners op Bonaire. De Spanjaarden brachten de ezels mee om als lastdier in te zetten. Toen modernere vervoermiddelen beschikbaar kwamen zoals karren, werden de ezels overbodig en aan hun lot over gelaten.

Bonaire is een overwegend ruig en dor eiland, waardoor de ezels het in de vrije natuur vrij moeilijk hebben. Desondanks zijn er op Bonaire honderden ezels aanwezig. Hier schrijf ik nog een apart blog over.

 
Pas op Fred……..achter je!

Mangrove
De mangroves op Bonaire zijn alleen onder begeleiding van een gids toegankelijk om schade te voorkomen. Gisteren hebben we een afspraak gemaakt om een kanotocht te gaan doen in de mangrove. We komen aan bij het ‘Mangrove info Activity Centre’. Hier krijgen we uitleg wat wel en niet mag tijdens deze kanotocht en over het ontstaan van de mangrove. Het gebruik van goede zonnecrème en muggenolie als bescherming wordt sterk aanbevolen, maar het is niet toegestaan deze items mee te nemen in het mangrovegebied omdat dit mogelijk het water kan vervuilen of gevaarlijk kan zijn voor het onderwaterleven.

 

Het mangrovebos is onderdeel van het Bonaire Marine Park. De mangrovebossen, het zeegras en het koraal van Lac Bay vormen een uniek gebied op Bonaire en staat in groot contrast met de rest van het eiland. Op Bonaire komen de volgende 2 soorten mangrovesoorten voor:

  • Rode mangrove (Rhizophora mangle)
  • Zwarte mangrove (Avicennia germinans)

Beide soorten kunnen zowel in zout water als brak water groeien, maar hebben zoet water nodig om te kunnen overleven. De mangroves kunnen het zoute water omzetten in zoet water (omgekeerde osmose) door middel van een half doorlaatbaar membraam. Voor deze functie is 60 cm water nodig om een zekere waterdruk op te bouwen. De mangrovebossen op Bonaire zijn ongeveer 850 jaar oud. Mangroves hebben belangrijke functies voor het ecosysteem:

  • Mangroves vormen een natuurlijke bescherming van de kust door de sterke wortels.
  • Het vormt een belangrijke kraamkamer voor nieuw leven.
  • Het organische materiaal vormt voedsel voor het koraal.
  • De mangroves vormen een filter voor het sediment dat de zee instroomt na een flinke regenbui.

De bodem van de open ruimtes is bedekt met verschillende soorten zeegras, makro-algen en zandheuvels. Het zeegras vormt een zeer belangrijke schakel in het ecosysteem. Het is het voedsel voor veel dieren waaronder zeeschildpadden, biedt bescherming aan vele dieren en vormt letterlijk de kraamkamer voor veel nieuw leven.

Voordat we aan deze kanotocht beginnen legt onze leuke jonge gids één en ander uit wat we kunnen aantreffen in de mangrove. Allereerst moeten we door het ondiepe water naar de kano’s waden. Het lukt ons om samen in de kano te komen zonder dat deze omgaat.

Het kanaal wordt steeds smaller en we blijven al snel met onze peddel steken. We besluiten ons voorzichtig voort te trekken aan de dikke boomwortels.

Het water is op dit moment niet zo helder maar de gids waarschuwt ons wel voor “upside-down jellyfish”. Deze kwallen liggen op de kop met de tentakels naar boven. Na het kanaal komen we op een open plek, hier mogen we even snorkelen. Daarna varen we verder, tegen de stroming in, totdat we uit de mangrove komen in een open gedeelte. Er staat ook meer wind, dus dat wordt even hard peddelen. Op het open gedeelte zwemmen enkele pelikanen die zich in het geheel niets van ons aantrekken.

In Gambia hebben Fred en ik al eerder door een mangrove bos gevaren, maar dan met onze eigen dinghy. Toch is het hier weer heel anders en zeker een bijzondere ervaring.

Bonaire opvang flamingo’s
Bij dit Mangrove Centrum zit ook een opvang voor Flamingo’s. Hier worden jonge en zwakke flamingo’s opgevangen. Na het voederen gaan de flamingo’s terug naar de mangrove en dat is dan ook de reden voor de diverse bordjes langs de weg. Opletten voor oversteken flamingo’s!

De statige flamingo een ware diva onder de vogels en het boegbeeld van het eiland Bonaire. De Caribische flamingo wordt op Bonaire liefkozend ‘chogogo’ genoemd, refererend aan het nasale geluid dat ze produceren. Het typische geluid van flamingo’s is vergelijkbaar met het geluid dat ganzen maken.
De Caribische flamingo heeft een oranje-roze verenkleed, een zwarte snavel en hardroze poten. De fabelachtige verenkleur krijgen ze van de carotenoïden (natuurlijke kleurstoffen) die zich in hun prooidiertjes bevinden. De Bonairianen hebben de oranje-roze kleur in hun hart gesloten en ontelbaar veel gebouwen op het eiland in deze flamingokleur geschilderd. Verder is het opmerkelijk dat de Caribische flamingo’s vaak op één poot staan. Over de vraag waarom ze dat doen, zijn de wetenschappers het al jaren oneens. Maar het lijkt er op dat de vogel op één poot staat en de andere poot dicht tegen het lichaam houdt, om zo min mogelijk warmte te verliezen.Hiermee komt er een einde aan onze tweede rondtoer over het eiland. Het was erg gezellig om met een stel andere zeilers het eiland te verkennen. Er zullen nog vele dagen volgen om het eiland verder te ontdekken.

 

 

Bonaire, een eiland dat we al snel in ons hart hebben gesloten.

 

Bonaire, Toer over het eiland

In het begin van dit nieuwe jaar huren we, samen met John, Asha en een andere zeiler, een auto om twee dagen lang het eiland te verkennen. Het is zeker aan te raden om een stevige auto te huren, bv 4×4 of pick-up truck. De wegen op Bonaire zijn nu niet al te best en is een gewone auto niet geschikt en niet toegestaan in het park.

Ons vervoermiddel
Dag 1
We gaan vroeg op pad met goed gevulde koelboxen, zwemkleding en snorkels e.d. John rijdt en ik zit naast hem en de andere drie zitten op de achterbank. Gelukkig hebben we airco. Het beloofd een warme dag te worden en Asha maakt daarom twee vlechtjes in mijn haar.
Vandaag zullen we het Washington Slagbaai Nationaal Park bezoeken, de noordkant van het eiland. We rijden vanaf Kralendijk naar het noorden via de weg langs de westkust. Vlak voor de kustweg (Queen’s Highway) kopen we bij het hoofdkantoor van STINAPA de penningen. De entree van het park ligt aan de zuidoostelijke kant van het park, op ongeveer tien autominuten van de plaats ‘Rincon’. Deze enige entree tot het Washington Slagbaai Nationaal Park is tevens de uitgang. Je begint en eindigt dus altijd bij het bezoekerscentrum. Het park is alle dagen van het jaar geopend van 8:00 tot 17:00 uur.
Twee routes
Er is een korte route (ongeveer 24 km) kost je minstens 1,5 uur aan rijtijd en een lange route (ongeveer 34 km) kost je minstens 2,5 uur aan rijtijd en volgt grotendeels het kustgebied. Beide routes bestaan voornamelijk uit onverharde wegen en worden door middel van bordjes aangegeven. Bij de ingang, het bezoekerscentrum ontvangen we een plattegrondje met informatie over het park.

 

Op Bonaire doen ze er veel aan om de natuur zoveel mogelijk intact te houden en om deze te beschermen. Een groot deel van Bonaire is dan ook een beschermd natuurgebied, zoals: het Bonaire National Marine Park (de wateren rond Bonaire en Klein Bonaire), Lac en het Washington Slagbaai Nationaal Park. Daarnaast is het ook niet toegestaan om een groot deel van de gebieden rondom de zoutmeren en zoutwinning te betreden. De stichting STINAPA  (https://stinapabonaire.org), Stichting Nationale Parken Bonaire is een niet-gouvernementele stichting zonder winstoogmerk die in opdracht van het eilandbestuur de twee beschermde gebieden van Bonaire beheert: het Bonaire National Marine Park (BNMP) en het Washington Slagbaai National Park (WSNP).
Om de parken te mogen bezoeken en te mogen duiken in de wateren rondom Bonaire, moet je in het bezit zijn van een STINAPA-penning. Als je deze penning van $ 45 dollar per persoon per kalenderjaar voor duikers aanschaft, dan hoef je geen entree te betalen. Je kunt daarna zo vaak als je wilt het park bezoeken en mag je vrijwel de gehele onderwaterwereld van Bonaire betreden om te zwemmen, snorkelen, duiken, kajakken of surfen, zowel rond de kust als in Lac.

Het park is het grootste en oudste nationale park van Caribisch Nederland en beslaat bijna een vijfde deel van het eiland. Al in 1969 werd dit enorme natuurgebied als Nationaal Park ingesteld. In totaal is hier ruim 56 vierkante kilometer aan beschermd park, waar je een groot deel van de dieren en planten die op Bonaire voorkomen kunt aantreffen. Er zijn vele rotsformaties te vinden met verschillende soorten uiterlijk. De flora en fauna in dit park zijn bijzonder met enkele unieke soorten. Het is het groenste deel van het eiland, met heuvelachtige terrein dat vooral begroeid is met struiken en cactussen.


Grillige bomen
Meters hoge cactussen


Kale zanderige vlaktes

 
Binnenmeren met brak water en heel veel flamingo’s


Cactussen groeien werkelijk overal

Het hoogste punt wordt gevormd door de berg Brandaris, een 241 meter hoge berg die in het midden van het park ligt. Die gaan we vandaag niet beklimmen, veel te warm!

Je kunt er een grote verscheidenheid van dieren aantreffen zoals: hagedissen, leguanen, papegaaien, flamingo’s, parkieten en nog veel meer soorten vogels. Daarnaast zijn er ook geiten, ezels en tientallen koeien in het park.

Zoekplaatje hagedis

Leguaan op z’n mooist
Kuifcaracara
Kleurige papagaaitjes

Ik heb een zwak voor ezeltjes

Er zijn een aantal mooie stranden die ook belangrijke broedplaatsen vormen voor de vijf verschillende zeeschildpadsoorten die in de wateren van Bonaire voorkomen.

Blijft indrukwekkend

Schildpaddenstrand

Boka Slagbaai
Er staan een aantal okergele pakhuizen aan een helderblauwe baai, omgeven door koraalrotsen met grote cactussen. Het ziet er nogal vervallen uit, maar de plek is inderdaad erg mooi. Hier hebben we heerlijk kunnen zwemmen en snorkelen. Wel opletten met al het koraal wat er ligt, Dus onze waterschoenen waren niet overbodig!


Dit wordt wel het mooiste plekje op Bonaire genoemd
Ik kon het niet laten…..

Nadat we het park hebben verlaten rijden we richting de plaats Rincon, het oudste dorp van Bonaire, welke centraal op het eiland is gelegen. Opeens zie ik een hele grote leguaan de weg oversteken. “Kijk uit John, riep ik”. Maar dat was al te laat…………. Heel triest voor de leguaan. Ze zijn gewoon veel te traag met dit warme weer. Daar hadden we mooi soep van kunnen maken, zegt John nog even. Jakkes, moet er niet aan denken!

Rincon staat onder meer bekend om de ‘Cadushi likeur’ die hier gemaakt wordt. Er is proeverij en dat lijkt ons wel wat! We krijgen tekst en uitleg over hoe deze likeuren tot stand komen. Uiteraard slaan we het proeven van verschillende likeuren en rum soorten niet af.

Er zijn zes verschillende likeuren die gemaakt zijn van producten die je op de verschillende Nederlandse eilanden aantreft. De ‘Cadushi van Bonaire’ is gemaakt van de cactus die hier veelvuldig voorkomt. Hiervan wil ik graag een fles meenemen en Fred gaat voor de ’Captain Don’s’ Whisky.


Binnentuin van ‘Cadushi’

Proost in vele talen


De zes verschillende likeuren

Het was een mooie toer en we hebben weer volop genoten van de prachtige natuur. Hier zullen we zeker nog wel een keer naar toe gaan.